achter de eenvoudige witte vitrages van het volendamse hotel spaander ligt de kiem van een cruciale periode in de nederlandse kunstgeschiedenis. de gastvrijheid van uitbaters leendert en aaltje spaander, de levendige avonden en de ateliers op de begane grond bleken vanaf 1881 een magneet voor grote getalen kunstenaars. uit de hele wereld kwamen ze naar volendam: ruim 1400 schilders, onder wie zo'n 200 vrouwen. zoekend naar dat speciale hollandse licht, de dreigende luchten en het barre vissersbestaan. in het kielzog van de schilders kwamen beroemde schrijvers en componisten naar het vissersdorp. naast de hollandse luchten en het licht ontdekten ze ook de verdraagzaamheid en openheid. toch bleef spaander als kunstenaarskolonie relatief onbekend, en dat is een kolfje naar de hand van jan brokken. hij wekt deze fascinerende onderbelichte geschiedenis tot leven. zoals hij stelt in de ontdekking van holland: "je weet altijd te weinig over je eigen land". deze luxe gebonden editie bevat het nieuwe hoofdstuk 'la belle hollandaise', over pablo picasso, wassily kandinsky en wilhelmintje.