hoe leer je van wat je meemaakt in je studie, stage of werk? hoe verbind je je persoonlijke ervaringen aan je professionele ontwikkeling? en hoe ontwikkel je je tot een reflectieve professional die bewust handelt, keuzes durft te maken en zichzelf blijft ontwikkelen? in reflecteren neemt marie-jose geenen studenten in het hoger beroepsonderwijs mee op een ontdekkingstocht naar reflectie als essentiele vaardigheid voor iedereen die werkt of gaat werken met mensen. het boek biedt geen trucjes, maar helpt studenten werkelijk te begrijpen wat reflecteren is, waarom het ertoe doet, en hoe je het betekenisvol in de praktijk brengt. met aansprekende voorbeelden uit de praktijk, persoonlijke verhalen van studenten en inspirerende theorieen – van kolb tot korthagen – laat deze uitgave zien dat reflecteren meer is dan het schrijven van een verslag. het is een proces van bewustwording, onderzoeken, verbinden en groeien. ook komen onderwerpen aan bod als feedback, intuitie, professionele identiteit en een leven lang leren. verschil met vorige editie deze derde editie behoudt grotendeels de structuur van de vorige, maar is inhoudelijk breder en praktijkgerichter opgezet. alle hoofdstukken zijn herzien, herschikt of aangevuld. nieuwe studentverhalen maken de theorie levendig en herkenbaar. elk hoofdstuk bevat oefeningen om direct met de stof aan de slag te gaan. nieuw is de aandacht voor de keerzijde van reflectie, zoals piekeren en rumineren. ook wordt kritischer gekeken naar het nut en de beperkingen van reflectieverslagen in het onderwijs. de toepassing van reflectie op de werkvloer krijgt meer nadruk, met concrete handvatten voor de beroepspraktijk. actuele thema’s zoals mentaliseren, diversiteit en inclusie zijn prominenter opgenomen en expliciet verbonden aan het reflectieproces. voor wie reflecteren is bedoeld voor studenten en professionals in mensgerichte beroepen in bijvoorbeeld zorg, welzijn, onderwijs, sociaal-juridische dienstverlening en paramedische sectoren. het is geschikt voor hbo-opleidingen in zowel voltijd als deeltijd, en biedt daarnaast ook voor docenten en praktijkbegeleiders handvatten om reflectie in onderwijs en werkpraktijk te begeleiden.