dit or jaarboek is bedoeld als actueel hulpmiddel bij de dagelijkse praktijk van het or-werk. een snel toegankelijke vraagbaak, niet alleen voor de bevoegdheden, werkwijze en faciliteiten van de or, maar ook voor inzicht in de ondernemingsstructuur en de taken van de or op het gebied van ondernemingsbeleid, personeelsbeleid en arbeidsomstandigheden. als het erom gaat precies vast te stellen hoe de rechten en plichten verdeeld zijn in de onderneming, blijft een goede artikelsgewijze toelichting op de wet op de ondernemingsraden (wor) onmisbaar. voor de normale gang van zaken is dat gelukkig niet nodig. het or jaarboek biedt daarvoor de leden van ondernemingsraden een betrouwbaar, inspirerend en actueel houvast, waarbij gestreefd is naar een zo compleet mogelijk overzicht. de uitgave in jaarboekvorm garandeert elk jaar opnieuw up-to-date informatie. zo is deze editie geactualiseerd met nieuwe nationale wetgeving, ook als deze nog in de ontwerpfase verkeert (zie hoofdstuk 1, maar ook in de diverse inhoudelijke hoofdstukken). de voorliggende versie van dit jaarboek is overigens afgerond kort voor de verkiezingen, wat onduidelijkheid met zich bracht over de gevolgen voor ondernemingsraden van een eventueel nieuw regeerakkoord. de verwachting is dat de arbeidswetgeving en de aanpak van de arbeidsmarkt betrekkelijk weinig aandacht zullen krijgen in de onderhandelingen over het regeerakkoord, of althans weinig gevolgen zullen hebben voor ondernemingsraden. deze editie van het or jaarboek bouwt grotendeels voort op het eerdere werk van theo van leeuwen, die ruim twintig jaar de redactie en actualisering van het jaarboek voor zijn rekening heeft genomen (met uitzondering van het hoofdstuk arbeidsomstandigheden, dat al die jaren werd verzorgd door ondergetekende). eindredactie van het or jaarboek is in handen van jan popma.