in 2016 hield toenmalig commandant der strijdkrachten tom middendorp een toespraak in het vredespaleis, waarin hij waarschuwde voor de gevolgen van klimaatverandering. na afloop werden zijn woorden al snel opgepakt door de media. 'middendorp zegt dat klimaatverandering de wereldvrede bedreigt', schreef de nos op haar website. de toon was gezet, 'de klimaatgeneraal' was geboren. dankzij zijn jarenlange ervaring weet middendorp precies hoe het leger te werk gaat. het viel hem op dat er heel weinig aandacht was voor het klimaat, en hoe schadelijk dat is voor ons voortbestaan. met zijn blik op de toekomst gericht laat middendorp in klimaatgeneraal zien dat klimaatverandering en onze veiligheid sterk met elkaar zijn verbonden. vaak ontstaan conflicten, of zelfs oorlogen, door schaarste. ook kan die schaarste leiden tot migratiestromen en een voedingsbodem zijn voor extremisme. zo is met name het toenemende tekort aan water een belangrijke aanjager van spanningen. maar gelukkig zijn er ook oplossingen: van het omvormen van instituties als de navo en krijgsmachten wereldwijd tot aan het opvangen van water uit woestijnlucht; en van samenwerking op het gebied van energieveiligheid tot aan kernenergie als tussenoplossing. klimaatverandering is de grootste uitdaging van deze tijd, maar wij moeten het verschil maken.