over de 19de eeuwse rassentheoreticus en wegbereider van het nationaalsocialisme houston stewart chamberlain (1855-1927) verschenen nog maar weinig historische biografieen. in 1981 kwam er een engelstalige biografie op de boekenmarkt en in 2015 een duitstalige. dat was alles. historicus-biograaf pieter jan verstraete is de eerste die een nederlandstalige biografie van de “gecultiveerde engelse gentleman” brengt. hij maakt hierbij komaf met tal van verhaaltjes en legendes rond chamberlain. zo liep er helemaal geen directe weg van hem naar de verbrandingsovens van auschwitz, zoals menig historicus nog steeds beweert. verstraete toont aan dat het vooral de nazi-ideoloog alfred rosenberg was die chamberlains werk na diens dood dusdanig herwerkte tot het in zijn kraam paste. ook filosoof friedrich nietzsche onderging een dergelijke ‘behandeling’. zo beschouwde chamberlain in zijn opus magnum die grundlagen des neunzehnten jahrhunderts de slaven als een tak van de germaanse stam; dat tot grote gruwel van de nazi’s die deze passage schrapten. over het rijk geschakeerde leven en werk van houston stewart chamberlain schreef pieter jan verstraete een in velerlei opzichten openbarende biografie. het boek bevat een vijftigtal illustraties.