bijna 500 pagina’s nooit eerder gepubliceerde foto’s, manuscripten en documenten talloze studies zijn er verschenen sinds de dood van schrijver willem frederik hermans (1921–1995), maar altijd bleef een aspect onderbelicht: zijn humoristische kant. journalist max pam, hoogleraar geschiedenis aan de rijksuniversiteit groningen hans renders en vormgever piet schreuders brachten twee jaar door in het (gesloten) archief-hermans en onderzochten nooit eerder gepubliceerde foto’s, manuscripten en documenten, waaruit vooral de humor van de schrijver spreekt. het universum van willem frederik hermans bevat een rijke selectie uit dit materiaal, waarmee het beeld van hermans als eeuwige ruziezoeker en misantroop grondig bijgesteld wordt. de zo vaak beschreven kille verhoudingen met zijn vermoorde zuster corrie en zijn ouders blijken ook warm en liefdevol te zijn geweest. bovendien krijgen we antwoorden op vragen zoals: hoe verliep zijn experiment met lsd en waarom ontving hij in zijn huis een zuster uit het franciscanessenklooster? het universum van willem frederik hermans is een vrolijke introductie voor wie hermans nog niet echt kent, maar ook een unieke bron van informatie voor de doorgewinterde hermansiaan.