in de broeierige zomerhitte kijken de zusjes leokadia en helena terug op hun jeugd. samen met de andere bewoners van een bejaardenhuis vlak buiten warschau proberen ze zich te verzoenen met een leven dat voorbij is gegleden, een lijf dat af en toe tegensputtert, en wachten ze eindeloos op kinderen die hen bijna nooit bezoeken. maar de verhalen van de zusjes steken schril af tegen die van de anderen. op twaalfjarige leeftijd werden helena en leokadia afgevoerd naar auschwitz, waar ze overgeleverd waren aan dokter josef mengele, de nazi- officier en genetisch wetenschapper die als legerarts gevangenen, voornamelijk tweelingen, martelde onder het mom van wetenschappelijk onderzoek. op de mooie helena was hij bijzonder gesteld, en de zusjes overleefden het. zyta rudzka drijft de taal tot het uiterste, meedogenloos maar vol humor, om uitdrukking te geven aan diepmenselijke worstelingen met ouder worden, vervulde en onbeantwoorde liefdes, herinneringen, en de fragiele grens tussen goed en kwaad. maar boven alles onderzoekt het oogappeltje van dokter josef wat het betekent om een lichaam te hebben, dat ons zowel kan redden als verraden. zyta rudzka (1964) geldt als een van de beste hedendaagse poolse romanschrijvers en is tevens een bekroonde toneelschrijver en dichter. in 2027 zal bij koppernik haar roman alleen zij die tanden hebben kunnen glimlachen verschijnen, waarvoor zij in 2023 de nike literary award ontving, de belangrijkste literaire prijs van polen. in 2022 won ze de poznań literary award voor haar gehele oeuvre. het oogappeltje van dokter josef, haar debuutroman uit 2006, werd in 2021 herzien en heruitgegeven.