toeristen hechten veel belang aan luxe en comfort. b&b’s, hotels en andere logies verleiden hun gasten dan ook graag met statige architectuur, verzorgde interieurs, een verfijnde keuken, vriendelijk personeel, goede bereikbaarheid en tal van andere troeven. dat was in het verleden niet anders. herbergiers en hoteliers spaarden in de zeventiende en achttiende eeuw evenmin tijd noch moeite om hun klandizie in de watten te leggen. aan de hand van reisverhalen, gidsjes, rekeningboekjes, brieven, prenten, schilderijen en andere bronnen gaat gerrit verhoeven op zoek naar de historische wortels van ons verlangen naar luxe en gemak. we volgen reizigers uit de lage landen tijdens hun omzwervingen door europa en stappen met hen allerlei herbergen en hotels binnen. hoe belangrijk waren een zacht bed, een smakelijke maaltijd, een knetterend haardvuur, een attente waardin of een elegant interieur voor hun reiservaringen? wat maakte een verblijf geslaagd of juist teleurstellend? tegelijk toont dit boek hoe verwachtingen rond comfort en luxe in de loop van de zeventiende en achttiende eeuw veranderden, en hoe ondernemende uitbaters daar handig op inspeelden. grand tour haalt dan ook de fascinerende geschiedenis van logeren in vroegmodern europa van onder het stof.