op 22 november 2023 werd de pvv van geert wilders, tot verbazing van zijn vrienden en tot afgrijzen van zijn vijanden, met 37 zetels de grootste politieke partij van nederland. wilders werd de zwaarst bewaakte nederlander, maar ook de bekendste nederlander in het buitenland. onder zijn autocratische leiding boekte de pvv flinke verkiezingswinsten, maar afgezien van een kort avontuur als gedoogpartner (2010-2012) was hij voor andere partijen al die jaren een paria. tot 22 november. de kiezer had gesproken. maar daarna? wat verklaart de volksopstand die wilders teweegbracht? en wat beweegt hem zelf? hoe houdt hij zich de dissidenten en de media van het lijf? en hoe verhoudt zijn pvv zich tot de opleving van het rechts-populisme overal in het westen? deze politieke biografie geeft verklaringen, maar geen oordelen. dat is aan de lezer. meindert fennema (1946-2023) was hoogleraar politieke theorie aan de universiteit van amsterdam. hij schreef talloze boeken en artikelen over anti-immigratiepartijen in west-europa, over elites en over de democratie, waaronder zijn autobiografie goed fout. herinneringen van een meeloper (2015). geerten waling (1986) is historicus, in 2016 gepromoveerd aan de universiteit leiden. hij schreef meerdere boeken over de geschiedenis en toekomst van de democratie. als redacteur en columnist is hij werkzaam voor weekblad ew.