cyprianus werd in 248/249 bisschop van carthago in noord-afrika. in het jaar daarna bepaalde de romeinse keizer decius dat alle onderdanen van zijn rijk aan de romeinse goden, en aan de keizer, hun respect moesten betuigen. voor christenen betekende dit dat ze hun geloof dan zouden verloochenen. velen weigerden dat en werden daarvoor gestraft, vele anderen kwamen onder die druk ten val. cyprianus zou te maken krijgen met problemen waarvan de aanpak diplomatie, tact en vastberadenheid vroeg: de voorwaarden voor toelating van berouwvolle lapsi - "gevallenen", die hun geloof verloochend hadden en met spijt in de kerk wilden terugkeren - en het weerleggen van opvattingen van anderen daarover; de discussie over wel of niet herdopen van ketters die zich tot de kerk wendden; de organisatie van de kerk en de positie van de bisschoppen daarin; de vraag of de bisschop van rome absoluut gezag binnen de kerk had. in 257 werd cyprianus op last van de romeinse proconsul gevangengenomen. een jaar later, op 14 september 258, werd hij veroordeeld en op diezelfde dag onthoofd. drs. c.m. tazelaar (1941) werd na zijn studie klassieke taal- en letterkunde leraar aan en later conrector van het christelijk gymnasium sorghvliet in den haag. in de jaren 1990 - 2004 deed hij de eerste nederlandse vertaling van een aantal moraalfilosofische geschriften van petrarca verschijnen. ook vertaalde hij de briefwisseling van abelard en heloise (1998). in 2008 publiceerde hij de eerste nederlandse vertaling van alle brieven van hieronymus ("magistraal monnikenwerk").