wat als vrije wil een illusie is? in “determined” daagt neurobioloog robert sapolsky een van onze diepst verankerde overtuigingen uit: het idee dat we zelf verantwoordelijk zijn voor onze daden. op heldere, vaak verrassend lichtvoetige wijze laat hij zien hoe ons gedrag voortkomt uit een complexe wisselwerking van biologie, omgeving en toeval – factoren waar we uiteindelijk geen controle over hebben. aan de hand van inzichten uit de neurowetenschappen, psychologie en evolutiebiologie ontmantelt sapolsky stap voor stap de klassieke verdedigingen van vrije wil. wat betekent dat voor hoe we denken over schuld, straf en verantwoordelijkheid? en hoe leven we samen in een wereld waarin niemand echt vrij kiest? “determined” is een prikkelend en toegankelijk boek dat moeilijke vragen niet uit de weg gaat, maar juist uitnodigt tot herdenken. geen pleidooi voor existentiele wanhoop, wel voor een rechtvaardiger en menselijker samenleving.