de wolga ontspringt in europa is een mythisch reisverslag langs de wreedheid van de tweede wereldoorlog. curzio malaparte bevond zich als enige correspondent midden in de tweede wereldoorlog aan het russische front, waardoor hij waardevolle getuigenissen kon afleggen. hij volgde het spoor van de oprukkende tanks in oekraine en onttrekt de verhalen aan de loopgraven rond het bevroren leningrad. zijn kronieken, geschreven tussen 1941 en 1943, weerspiegelen de confrontatie van twee europese ideologieen en vormen tegelijkertijd een aangrijpend verslag van de vele kleine incidenten in het dagelijkse verloop van de oorlog. juist nu de troepenmachten weer worden opgebouwd en het wapengekletter in europa het luidst klinkt sinds de val van de sovjet-unie moeten we malaparte lezen om te kunnen begrijpen wat de deerniswekkende gevolgen zijn van op elkaar botsende wereldbeelden. curzio malaparte (1898-1957) was een italiaanse schrijver, diplomaat en oorlogscorrespondent. zijn vader was duits, zijn moeder kwam uit milaan. malaparte was een extreme non-conformist, die in de jaren twintig sympathiseerde met benito mussolini. in de jaren dertig kwam hij vanwege zijn kritische opstelling herhaaldelijk in aanvaring met het regime en werd hij meerdere keren gevangengezet. in de tweede wereldoorlog was hij oorlogsverslaggever voor de corriere della sera. hij schreef onder andere de boeken kaputt (1944) en de huid (1949). 'en daar spelen malaparte’s boeken op in: met zijn ironie problematiseert hij de aantrekkingskracht van geweld. met zijn lyrische zinnen laat hij iets zien wat we absoluut niet mooi willen vinden, we willen het juist verafschuwen. maar wat schrijft hij het meesterlijk op, hoe onvergetelijk zijn zijn beelden. het is de glamour van het sinistere, waaraan we niet willen toegeven.' de groene amsterdammer ‘een veel te lang onbekend en ondergewaardeerd gebleven meesterwerk van mijn favoriete schrijver.’ jan cremer ‘een van de opmerkelijkste schrijvers van de twintigste eeuw.’ ian buruma