romantiek en heldenmoed dreef bijna vierduizend nederlanders ertoe om dienst te nemen bij de zouaven, het leger van de paus. maar romantiek en heldenmoed dreef nog veel meer italianen ertoe om in de jaren 1860 en 1870 de wapens op te nemen tegen de zouaven en de paus. hun strijd speelde zich af in een netwerk van hoge politiek en lage intriges, praal en ontbering, vroomheid en bloedvergieten. nederland hield er een beroemde held aan over - piet jong, de reus van lutjebroek - en een legende die tot heden toe voortleeft. voor het eerst wordt het avontuur van de zouaven hier onpartijdig verteld en maakt de legende plaats voor iets dat nog fantastischer is: de waarheid. de vuist van de paus, met veel gevoel voor treffende details geschreven, is een briljant stuk geschiedenis met alle eigenschappen van een literaire thriller. niet voor niets is van de schrijver, wim zaal, gezegd dat hij die tijd kent als de buurt waarin hij is opgegroeid.