een koppig nederland kon tussen 1945 en 1950 geen afstand doen van zijn kolonie. dat is, ook onder historici, nog altijd een brede overtuiging. maar de conclusie van j.j.p. de jong is grensverleggend. hij neemt niet alleen afscheid van indie, maar ook van vele mythes. de terugtocht is een fascinerend relaas van het zoeken naar een oplossing tegen een alles saboterende oppositie in, en dat aan beide kanten. over alles heen lag daarbij de slagschaduw van de indonesische revolutie. j.j.p. de jong is historicus. eerder publiceerde hij deelstudies over de begin- en slotjaren van de dekolonisatie van indonesie, diplomatie of strijd en avondschot.