terwijl over de spoorwegen in nederland tientallen studies zijn geschreven, die vrijwel elk aspect van de spoorwegwereld bestrijken, bestaat iets dergelijks over de spoor- en tramwegen in het voormalige nederlands-indie niet. er zijn een paar serieuze studies waarin bepaalde delen, zoals de stations of de stoomlocomotieven, van de spoorwegen in de ‘gordel van smaragd’ zijn beschreven en gedocumenteerd. een algemeen overzicht van het ontstaan en wijze van exploitatie van die spoorwegen gerelateerd aan de politieke en economische omstandigheden van insulinde bestaat echter nog niet. waarom kwamen de spoorwegen daar zo laat, waarom niet eerder? en waarom een lijn van a naar b en niet van c naar d? en waarom aanleg en exploitatie door de staat en niet door particuliere ondernemers? dit boek probeert antwoorden op deze vragen te geven. de prachtige spoorwegnetten op java en sumatra in de ‘koloniale’ tijd door nederlandse ingenieurs en indonesische werkers gebouwd, verdienen die aandacht.