in 1939, aan het begin van de tweede wereldoorlog, was berlijn nog niet zichtbaar veranderd. het dagelijks leven ging door. tenzij je joods was. dan werd je bestaan, dat al heel moeilijk was, onvoorstelbaar veel erger. vijf jaar later, in 1944, zagen de dagen in berlijn er heel anders uit. de stad was veranderd in een heksenketel, geteisterd door een gruwelijk bewind, meedogenloze bombardementen en de toenemende angst voor het naderende sovjetleger. de manier waarop berlijners afscheid van elkaar namen was niet meer ‘tot ziens’ of ‘heil hitler’, maar ‘bleiben sie ubrig’, blijf in leven. onder de mensen die in leven trachtten te blijven, was ian buruma’s eigen vader, die dwangarbeid verrichtte. het geeft dit nieuwe boek van buruma over heroiek, criminaliteit en mededogen een extra dimensie. blijf in leven geeft inzage in het dagelijks leven tijdens de triomf en de ondergang van het derde rijk. ian buruma (1951) groeide op in den haag en japan, en woonde vele jaren in azie. hij is de auteur van een imposant en invloedrijk oeuvre, waarvoor hij de erasmusprijs en de gouden ganzenveer ontving. over de auteur : ‘buruma is een slijpsteen voor de geest.’ historisch nieuwsblad ‘altijd blijft hij de scherpzinnige buitenstaander, die de kern van de zaak probeert te vangen.’ nrc ‘buruma’s primaire focus: de aard van de waarheid en de gevolgen die leugenaars kunnen ondervinden wanneer ze verstrikt raken in hun eigen web.’ the washington post ‘buruma heeft een zeer persoonlijke toon, prettig laconiek, soms op de rand van frivool.’ nrc ●●●●, over het churchill-complex