vroeg of laat krijgt menigeen te maken met verraad. vriend, geliefde, familielid, collega, buurman. maar je hebt verraad en verraad. zo staat de bijbel vol met verraad. en dan doel ik niet alleen op judas of lucifer, maar wat te denken van adam en lilith? wie? precies, de eerste vrouw op de wereld. lilith, niet eva. over verraad gesproken. de kerk heeft lilith niet alleen weggemoffeld, zij was het eerste slachtoffer van demonisering. letterlijk. de kerk maakte een demon van haar. andere liefhebbers van verraad zijn de oude grieken. zij gingen helemaal los, ook helden als odysseus. behalve fictief verraad gaat het boek vooral over echt verraad. door koningshuizen, ontdekkingsreizigers, revolutionairen. in het binnenland, het buitenland, in oorlog, door spionnen of politiek. denk aan balthasar gerards, de atoomspion khan, de nacht van wiegel, het kroonjuweel van d66. maar denk ook aan buiten­lands verraad zoals dat van julius ceascar, joanne d’arc, trotsky, mccarthy, sammy the bull, het buskruit­verraad, het manhattanproject. verraders zijn niet alleen fout, er zijn ook helden. mensen die alles achterlaten om het juiste te doen. verraad niet als moreel oordeel maar als feit.