deze publicatie presenteert voor het eerst een integrale geschiedenis van het maken, verkopen en lezen van handschriften en boeken in een nederlandse stad. in drie delen zijn de belangrijkste ontwikkelingen op het gebied van het leidse boek over een periode van zeven eeuwen in kaart gebracht. ontwerp en druk van dit rijk geillustreerde boek zijn het resultaat van een hechte samenwerking tussen louter leidse ontwerpers en drukkers, waardoor deze publicatie tevens een staalkaart is van wat leiden aan het begin van de eenentwintigste eeuw op grafisch gebied in huis heeft. in het eerste deel staat het gebruik van handschriften in leiden vanaf circa 1260 tot aan het midden van de zestiende eeuw centraal, met name op het gebied van stedelijk bestuur en rechtspraak, godsdienst en literatuur. ook de beginnende boekdrukkunst krijgt in dit deel aandacht. in het tweede deel wordt de grote bloei van het leidse boekenbedrijf ten gevolge van de stichting van de leidse universiteit onder de loep genomen. de auteur gaat in op de relatie tussen wetenschap en boekenbedrijf en besteedt aandacht aan de organisatie van drukkerij, uitgeverij en boekhandel en de lokale leescultuur. in een afzonderlijk essay is het fenomeen van het leidse zeventiende-eeuwse boekenstilleven beschreven. in het derde en laatste deel behandelt berry dongelmans een aantal ontwikkelingen in de negentiende en twintigste eeuw, zoals de verdere uitbreiding van de boekhandel en de uitgeverij, de betekenis van de industrialisatie en de technologische vernieuwing, de veranderingen in het aanbod, en de ontwikkeling van de leescultuur onder invloed van democratisering en emancipatie. tevens biedt hij een overzicht van de belangrijkste personen die in deze periode in het leidse boekenvak werkzaam waren.