inhoud: ten geleide   artikelen: willem van ham, bergen op zoom: residentie en stad   maarten prins, heren van holland. het bezit van heerlijkheden onder de adel en het patriciaat in holland (1500-1795)   renske koster, de invloed van esthetische ontwikkelingen op de reisbeleving. de waardering van engelse en duitse adellijke residenties door nederlandse reizigers in de achttiende eeuw   leon wessels, jagen naar macht. jachtrechten en verschuivende machtsverhoudingen in twente, 1747-1815   wybren verstegen, een 'uitgebreide aristocratie' of een 'gematigd democratisch beginsel'? van hogendorp en de adel als vertegenwoordiger van het platteland (1813-1842)   jolien gijbels, beleven en herinneren op het slagveld van waterloo: een adellijk perspectief (1815-1870)   fred vogelzang, elites and country house culture in nineteenth-century limburg   claartje wesselink, de reizende jonkheer. museumdirecteur willem sandberg als cultureel diplomaat   object in context: kees kuiken, een 'ontbijtje' uit noordwijk: zeventiende-eeuwse vroomheid en adelspretentie   korte bijdragen: wijnand w. mijnhardt, van republiek naar monarchie. de spanning tussen aristocratische en burgerlijke idealen (1750-1850)   frederico lattanzio, i signori di castelli. the italian military nobility of the fifteenth and sixteenth centuries   liesbeth gevers, de obsessieve vorst?   redmer alma, wapens van de nederlandse adel   gerrit verhoeven, een kroongetuige op reis   mirjam hoijtink, het buitenhuis van osman hamdi bey aan de bosporus. een lieu de memoire van culturele transformatie in turkije   marc glaudemans, nieuwe perspectieven op de amsterdamse buitenplaatsen   ellis wasson, european nobilities in the twentieth century   interview: nikolaj bijleveld, verhalen over de midden-europese adel. een interview met jaap scholten