het enige nederlandse dagboek uit de spaanse burgeroorlog ‘een overrompelend ooggetuigenverslag van de ­generale repetitie van de tweede wereldoorlog. ­menselijk en tegelijk pijnlijk scherp. een unieke vondst!’ geert mak van de ongeveer 650 nederlanders die tussen 1936 en 1939 aan de strijd in het door de burgeroorlog geteisterde spanje deelnamen, was evert ruivenkamp voor zover bekend de enige die een dagboek bijhield. aanvankelijk is hij nog optimistisch, de strijd tegen generaal franco lijkt nog gewonnen te kunnen worden. uit de hele wereld zijn vrijwilligers naar spanje getrokken om de bedreigde spaanse republiek te redden. ruivenkamp is tweeentwintig, metselaar, en nog nooit in het buitenland geweest. hij verwondert zich over alles wat hij niet kent, heeft oog voor de leuke meisjes in spanje en doet levendig verslag van zijn avontuur. langzaamaan verandert zijn toon: hij ziet de ellende van een door oorlog geteisterd volk, hij wordt ingezet aan het front en ziet zijn kameraden sneuvelen. in tegenstelling tot veel van zijn kameraden overleefde evert ruivenkamp de spaanse burgeroorlog. nadat duitsland nederland binnenviel ging ruivenkamp bij het verzet. in 1943 werd hij opgepakt en gefusilleerd. zijn dagboek overleefde de oorlog wonderwel en werd in 2019 teruggevonden in het nachtkastje van zijn dan net overleden oudste zuster. met een inleiding en een nawoord van yvonne scholten yvonne scholten is eindredacteur van de website spanjestrijders.nl die de namen en biografieen van ongeveer 650 spanjestrijders omvat en redacteur van spanje3639.org. eerder publiceerde zij over de spanjestrijders 'fanny schoonheyt. een nederlands meisje strijdt in de spaanse burgeroorlog' (2011) en 'bart van der schelling. de zingende hollander van de lincoln brigade' (2015).