boeken zijn al eeuwen verweven met idealen over kennis, cultuur en democratie. tegelijkertijd zijn boeken gewoon dingen die gemaakt, vervoerd en verkocht moeten worden. hooggestemde idealen zijn immers weinig waard als het niet lukt boeken bij mensen te krijgen – en andersom; mensen bij boeken. om dat proces te stroomlijnen, richtte het collectief van nederlandse uitgevers en boekverkopers in 1871 het bestelhuis van den nederlandschen boekhandel op. dat groeide in 150 jaar uit tot centraal boekhuis bv, ofwel cb. in die periode is weinig bij het oude gebleven en anno 2021 zien boek, boekbedrijf en cb er volstrekt anders uit dan 50, 100 of 150 jaar geleden. in collectief in boeken belicht marijke huisman de ontwikkelingen in de boekenmarkt en het nederlandse boekenvak, met speciale aandacht voor de verhoudingen tussen uitgevers en boekverkopers. samen bouwen zij anderhalve eeuw geleden aan een internationaal unieke oplossing voor de distributie van boeken in alle mogelijke verschijningsvormen. marijke huisman (1972) is universitair docent publieksgeschiedenis, educatie en burgerschap aan de universiteit utrecht. haar proefschrift, publieke levens. autobiografieen op de nederlandse boekenmarkt, 1850-1918, verscheen in 2008 als deel ix in de nieuwe reeks bijdragen tot de geschiedenis van de nederlandse boekhandel (2008). recent publiceerde zij savannah bay. geschiedenis van een bijzondere boekwinkel (2019).